İçeriğe geç
16 Kasım 2026 Pazartesi
Son Dakika
Altında Düşüş Sürecek Mi? Uzmandan Yıl Sonu İçin Kritik TahminTMS 29 enflasyon muhasebesi nedir? Şirket bilançolarına ve kârına etkisiNet borç/FAVÖK nedir? Şirket borçluluğunu ölçen kaldıraç oranlarıPD/DD oranı nedir, nasıl yorumlanır? Piyasa değeri ve defter değeri karşılaştırmasıÖzkaynak kârlılığı (ROE) nedir? Aktif kârlılığı ve DuPont analiziCari oran nedir? Asit-test ve nakit oranıyla likidite analiziFAVÖK nedir, nasıl hesaplanır? FAVÖK marjı ve sınırlarıNakit akış tablosu nasıl okunur? İşletme, yatırım ve finansman nakit akışlarıGelir tablosu nasıl okunur? Hasılattan net kâra, brüt ve net kâr marjıBilanço nedir? Aktif, pasif ve özkaynak kalemleri örnek tabloylaAltında Düşüş Sürecek Mi? Uzmandan Yıl Sonu İçin Kritik TahminTMS 29 enflasyon muhasebesi nedir? Şirket bilançolarına ve kârına etkisiNet borç/FAVÖK nedir? Şirket borçluluğunu ölçen kaldıraç oranlarıPD/DD oranı nedir, nasıl yorumlanır? Piyasa değeri ve defter değeri karşılaştırmasıÖzkaynak kârlılığı (ROE) nedir? Aktif kârlılığı ve DuPont analiziCari oran nedir? Asit-test ve nakit oranıyla likidite analiziFAVÖK nedir, nasıl hesaplanır? FAVÖK marjı ve sınırlarıNakit akış tablosu nasıl okunur? İşletme, yatırım ve finansman nakit akışlarıGelir tablosu nasıl okunur? Hasılattan net kâra, brüt ve net kâr marjıBilanço nedir? Aktif, pasif ve özkaynak kalemleri örnek tabloyla

Bilanço nedir? Aktif, pasif ve özkaynak kalemleri örnek tabloyla

Bilanço, bir şirketin belirli bir tarihteki varlıklarını ve bu varlıkların hangi kaynaklarla finanse edildiğini gösteren tablodur. Aktif her zaman pasife eşittir.

Haber Merkezi
Giriş: · Güncelleme:
Kaynak: Yazar Para0 okunma0 yorum8 dk okuma
Paylaş
Bilanço nedir? Aktif, pasif ve özkaynak kalemleri örnek tabloyla
Bilanço nedir? Aktif, pasif ve özkaynak kalemleri örnek tabloyla Fotoğraf: Yazar Para

Sesli Dinle

Bu ses, tarayıcınızın konuşma sentezi ile üretilir; insan sesi değildir. Sesin niteliği cihazınıza göre değişir.

Bilanço, bir şirketin belirli bir tarihteki varlıklarını ve bu varlıkların hangi kaynaklarla finanse edildiğini gösteren tablodur. Aktif her zaman pasife eşittir.

Bilanço, bir şirketin belirli bir tarihteki varlıklarını (aktif) ve bu varlıkları finanse eden kaynakları (pasif) iki taraflı olarak gösteren finansal tablodur. Pasif taraf, şirketin başkalarına olan borçlarından (yükümlülükler) ve ortaklara ait kısımdan (özkaynaklar) oluşur. Bu yüzden iki tarafın toplamı her zaman eşittir: Varlıklar = Yükümlülükler + Özkaynaklar.

Bilanço, finansal tabloları anlattığımız ana rehberimizde ele aldığımız üç temel tablodan ilkidir. Bu yazıda kalemleri tek tek açıyoruz.

Aktif taraf: Şirketin sahip oldukları

Varlıklar, şirketin gelecekte ekonomik fayda sağlaması beklenen kaynaklarıdır ve paraya dönüşme hızına göre iki gruba ayrılır.

Dönen varlıklar

Bir yıl içinde nakde dönüşmesi veya tüketilmesi beklenen varlıklardır:

  • Nakit ve nakit benzerleri: Kasa, banka mevduatı ve çok kısa vadeli yatırımlar.
  • Finansal yatırımlar: Kısa vadeli menkul kıymetler.
  • Ticari alacaklar: Vadeli satışlardan müşterilerden alınacak tutarlar.
  • Stoklar: Hammadde, yarı mamul ve satışa hazır ürünler.
  • Diğer dönen varlıklar: Peşin ödenmiş giderler ve benzeri kalemler.

Duran varlıklar

Bir yıldan uzun süre kullanılacak varlıklardır: fabrika, makine, arsa ve binalar (maddi duran varlıklar), patent, yazılım ve marka gibi maddi olmayan duran varlıklar, iştirakler ve uzun vadeli alacaklar. Maddi duran varlıklar kullanım ömürleri boyunca amortisman yoluyla gidere dönüştürülür.

Pasif taraf: Varlıkların kaynağı

Kısa vadeli yükümlülükler

Bir yıl içinde ödenmesi gereken borçlardır: kısa vadeli banka kredileri, uzun vadeli kredilerin bir yıl içinde ödenecek kısmı, tedarikçilere ticari borçlar, ödenecek vergiler ve çalışanlara borçlar.

Uzun vadeli yükümlülükler

Vadesi bir yıldan uzun borçlardır: uzun vadeli krediler, ihraç edilen tahviller, kıdem tazminatı karşılıkları ve ertelenmiş vergi yükümlülüğü bu grupta yer alır.

Özkaynaklar

Ortakların şirkete koyduğu sermaye ile şirketin dağıtmayıp bünyesinde tuttuğu kârlardan oluşur. Ödenmiş sermaye, sermaye düzeltme farkları, yedekler, geçmiş yıl kârları veya zararları ve net dönem kârı başlıca kalemlerdir. Özkaynak, varlıklardan bütün borçlar düşüldükten sonra ortaklara kalan kısımdır; bu nedenle "defter değeri" olarak da anılır.

Örnek bilanço: Örnek A.Ş.

AktifMilyon TLPasifMilyon TL
Nakit ve benzerleri120Kısa vadeli banka kredileri150
Ticari alacaklar200Ticari borçlar200
Stoklar250Diğer kısa vadeli yükümlülükler50
Diğer dönen varlıklar30Kısa vadeli yükümlülükler400
Dönen varlıklar600Uzun vadeli banka kredileri350
Maddi duran varlıklar750Diğer uzun vadeli yükümlülükler50
Maddi olmayan duran varlıklar100Uzun vadeli yükümlülükler400
Diğer duran varlıklar50Özkaynaklar700
Duran varlıklar900
Toplam varlıklar1.500Toplam kaynaklar1.500

Bu bilançodan ilk bakışta ne okunur?

  • Finansman yapısı: Varlıkların yaklaşık yüzde 47'si özkaynakla (700 ÷ 1.500), yüzde 53'ü borçla finanse edilmiş.
  • Finansal borç: Kısa ve uzun vadeli banka kredileri toplam 500 milyon TL; bunun 150 milyon TL'si bir yıl içinde ödenecek.
  • İşletme sermayesi: Dönen varlıklar kısa vadeli borçları 200 milyon TL aşıyor. Bu fark net işletme sermayesidir ve kısa vadeli ödeme gücünün göstergesidir; oranlarla yorumlanışı cari oran ve asit-test oranı yazımızda.
  • Varlık yapısı: Maddi duran varlıkların ağırlığı, sermaye yoğun bir sanayi şirketine işaret ediyor.

Borçların özkaynağa oranı ve nakit düşüldükten sonraki net borç, şirketin finansal riskini anlamanın sonraki adımıdır; bunu kaldıraç oranları yazımızda ele aldık.

Bilanço okurken dikkat edilecekler

  1. Tek tarihe bakmayın: Bilanço bir an fotoğrafıdır. Bir önceki yıl sonu ve önceki çeyreklerle karşılaştırın.
  2. Alacak ve stok artışını satışlarla kıyaslayın: Satışlar yerinde sayarken alacaklar ve stoklar hızla artıyorsa tahsilat veya satış sorunu olabilir.
  3. Döviz cinsinden borçları dipnotlardan kontrol edin: Kur hareketleri yükümlülükleri hızla büyütebilir.
  4. Maddi olmayan varlıkların payına bakın: Şerefiye gibi kalemler, zorlu dönemlerde değer düşüklüğüne uğrayabilir.
  5. Enflasyon düzeltmesini hesaba katın: Yüksek enflasyon dönemlerinde tablolar enflasyon muhasebesine göre düzeltilerek sunulabilir.

Sık sorulan sorular

Özkaynak negatif olabilir mi?

Evet. Birikmiş zararlar sermayeyi aşarsa özkaynak negatife düşer; yani borçlar varlıklardan fazladır. Bu durum ciddi bir finansal sıkıntı işaretidir ve Türk Ticaret Kanunu'nda sermaye kaybı ve borca batıklık durumuna ilişkin özel hükümler bulunur.

Bilanço ile gelir tablosu nasıl bağlanır?

Gelir tablosundaki net dönem kârı, dağıtılmayan kısmıyla bilançodaki özkaynaklara eklenir. Böylece iki tablo birbirine bağlanır. Gelir tablosunun yapısı için gelir tablosu okuma yazımıza bakabilirsiniz.

Aktifi büyük şirket daha mı değerlidir?

Her zaman değil. Varlıkların büyüklüğü kadar bu varlıkların ne kadar kâr ürettiği de önemlidir. Aynı büyüklükte iki şirketten varlıklarını daha verimli kullananı genellikle daha yüksek değer görür.

Bilanço hangi aralıklarla yayımlanır?

Borsada işlem gören şirketler bilançolarını yıllık ve ara dönemler için kamuya açıklar. Yıl sonu bilançosu bağımsız denetimden geçer ve en kapsamlı bilgiyi içerir. Ara dönem bilançoları ise eğilimi izlemek için kullanılır.

Bilançoda "kontrol gücü olmayan paylar" ne demek?

Konsolide bilançolarda, ana şirketin tamamına sahip olmadığı bağlı ortaklıkların diğer ortaklarına ait kısmı bu kalemde gösterilir. Ana ortaklık hissedarı açısından değerlendirme yaparken bu tutarın ayrı tutulması gerekir.

Bilançodaki rakamlar piyasa değerini gösterir mi?

Çoğu kalem tarihî maliyet veya standartların izin verdiği ölçüm yöntemleriyle gösterilir; bu nedenle bilanço değeri ile piyasa değeri farklıdır. Aradaki ilişkiyi PD/DD oranı ölçer.

Örnek şirket ve rakamlar hayalidir. Bu içerik eğitim amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.

Net borç/FAVÖK nedir? Şirket borçluluğunu ölçen kaldıraç oranlarıİlgili HaberNet borç/FAVÖK nedir? Şirket borçluluğunu ölçen kaldıraç oranları
Paylaş

Düzeltme ve cevap hakkı — bu haberde şeref ve haysiyetinizi ihlal eden ya da gerçeğe aykırı bir husus olduğunu düşünüyorsanız, yayım tarihinden itibaren iki ay içinde başvurabilirsiniz.

Haber Merkezi · Editör

Yazar Para, 2026 yılında yayın hayatına başladı. Yazar Medya Anonim Şirketi bünyesinde tarafsız, hızlı ve güvenilir haber yayıncılığı faaliyetlerini sürdürüyor.

İlgili Haberler

Yorumlar (0)

Kalan: 500 karakter

Bu habere henüz onaylanmış bir yorum yok. İlk yorumu siz yazın; yorumlar editör onayından sonra yayımlanır.

Bunlar da İlginizi Çekebilir