Has altın nedir? 24 ayar ve 995 milyemin anlamı

Has altın, içinde başka metal neredeyse bulunmayan, en yüksek saflıktaki altındır ve kuyumculukta fiyat hesabının çıkış noktasıdır. Milyem kavramını, has altının kullanım alanlarını ve diğer ayarlarla ilişkisini anlattık.

Has altın, saflık oranı en yüksek olan, yani içinde başka metal neredeyse bulunmayan 24 ayar altındır. Kuyumculuk ve kıymetli maden piyasasında has altın genellikle en az binde 995 saflıktaki altın için kullanılır; bu oran "995 milyem" olarak ifade edilir. Gram altın, külçe altın ve piyasada açıklanan "has altın fiyatı" bu saflık düzeyini esas alır.

Milyem ne demek?

Milyem, bir alaşımdaki saf altın oranının binde olarak ifadesidir. Örneğin 995 milyem, 1.000 birimlik metalin 995 biriminin saf altın olduğunu gösterir. Ayar ise aynı oranı 24 üzerinden anlatan geleneksel bir ölçüdür. İki ölçü arasındaki ilişki şöyledir:

Teorik olarak 24 ayar binde 1.000'e karşılık gelir; ancak tamamen saf altın üretmek pratikte mümkün olmadığı için piyasada 995 ve 999,9 gibi saflık dereceleri kullanılır.

995 ile 999,9 saflık arasındaki fark nedir?

Borsa İstanbul Kıymetli Madenler Piyasası'nda standart altın için alt sınır binde 995 saflıktır. Bazı rafinerilerin ürettiği külçeler ise binde 999,9 saflıktadır ve bu ürünler genellikle "dört dokuz" olarak anılır. İkisi de 24 ayar ve has altın kabul edilir; aradaki fark çok küçüktür ancak büyük miktarlarda fiyatta küçük bir farka yol açabilir. Ürünün saflığı, külçe üzerindeki damgada ve sertifikasında yazar.

Has altın neden takı yapımında az kullanılır?

Saf altın çok yumuşak bir metaldir; kolayca çizilir, ezilir ve şekli bozulur. Takıların günlük kullanıma dayanıklı olması için altına gümüş, bakır gibi metaller karıştırılarak sertlik kazandırılır. Bu nedenle bilezik ve yüzük gibi takılarda daha düşük ayarlar tercih edilir. Has altın daha çok yatırım amaçlı külçe ve gram altınlarda kullanılır.

Has altın fiyatı neden önemli?

Kuyumcular ve toptancılar diğer ayarlardaki ürünlerin değerini hesaplarken has altın fiyatını referans alır. Bir ürünün altın değeri kabaca şöyle bulunur: Ürünün altın değeri ≈ Gram × (Milyem ÷ 1.000) × Has altın gram fiyatı.

Varsayımsal örnek: Has altının gram fiyatı 1.000 lira olsun. 10 gramlık 22 ayar (916 milyem) bir bilezikteki saf altın miktarı yaklaşık 10 × 0,916 = 9,16 gramdır; altın değeri ise yaklaşık 9.160 liradır. Kuyumcuların uyguladığı alış-satış fiyatları ve işçilik bu hesaba ayrıca eklenir ya da düşülür.

Has altın nasıl alınır?

Has altın kuyumculardan ve bankalardan gram ya da külçe olarak fiziki biçimde alınabilir. Bankaların altın hesapları da genellikle has altın gramı üzerinden tutulur. Fiziki alımda ürünün ambalajı, rafineri bilgisi, seri numarası ve faturası kontrol edilmelidir.

Sıkça sorulan sorular

Has altın ile gram altın aynı mı?

Piyasada satılan gram altınlar genellikle 24 ayar has altından üretilir. Yani gram altın, has altının belirli ağırlıkta paketlenmiş halidir.

Has altın kaç ayardır?

Has altın 24 ayardır; milyem olarak genellikle 995 ya da 999,9 saflıktadır.

Has altın kararır mı?

Saf altın oksitlenmez ve kararmaz. Takılarda görülen renk değişimleri genellikle alaşımdaki diğer metallerden kaynaklanır.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.

İlgili HaberBilezik alırken işçilik ve ayar: Fiyatı belirleyen kalemler