Yüksek Prim Ödeyen Emekliler İçin Dikkat Çeken Maaş Değerlendirmesi

Emekli maaşı hesaplama sistemiyle ilgili tartışmalar yeniden gündeme geldi. Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, uzun yıllar boyunca yüksek kazanç üzerinden prim ödeyen çalışanlarla daha az gün prim ödeyen sigortalılar arasındaki farkın mevcut sistemde emekli aylıklarına yeterince yansımadığını belirtti.

Erdursun, özellikle prim gün sayısı ve ödenen kazanç arasındaki farkın emeklilik döneminde daha belirgin olması gerektiğine dikkat çekti.

Prim Gün Sayısındaki Fark Maaşlara Aynı Oranda Yansımıyor

Emekli aylığı hesaplamasında sigortalının çalışma süresi, prim gün sayısı ve SGK’ya bildirilen kazançlar önemli rol oynuyor.

Ancak mevcut uygulamada 3 bin 600 gün prim ödeyen bir sigortalı ile 9 bin gün prim ödeyen bir çalışan arasında yaklaşık 5 bin 400 günlük fark bulunmasına rağmen, bu farkın emekli maaşlarına beklenen ölçüde yansımadığı ifade ediliyor.

Uzmanlara göre uzun yıllar çalışan ve daha fazla prim ödeyen kişilerin emeklilik dönemindeki avantajının daha net görülmesi gerekiyor.

En Düşük Emekli Aylığı Farkları Azaltıyor

Emekli maaşları arasındaki farkın sınırlı kalmasında en düşük emekli aylığı uygulamasının da etkili olduğu belirtiliyor.

Kök aylığı düşük seviyede kalan bazı emekliler, devlet desteğiyle belirlenen taban ödeme seviyesine tamamlanırken, farklı prim geçmişine sahip bazı kişilerin benzer tutarlarda ödeme aldığı görülebiliyor.

Bu durumun, yüksek prim ödeyen çalışanlarla daha düşük prim ödeyenler arasındaki farkı azalttığı değerlendiriliyor.

Yüksek Kazançtan Prim Ödeyenlerin Beklentisi Artıyor

Uzun yıllar boyunca yüksek ücret üzerinden SGK primi yatıran çalışanların da sistemdeki karşılığını sorguladığı belirtiliyor.

Özgür Erdursun, bazı çalışanların asgari ücretin birkaç katı üzerinden prim ödemesine rağmen emekli aylıklarının beklenen seviyede oluşmadığını ifade etti.

Erdursun, sosyal destek uygulamalarının korunması gerektiğini ancak daha fazla çalışan ve daha yüksek prim ödeyen kişilerin avantajlarının da emeklilik sisteminde korunmasının önemli olduğunu vurguladı.

Prim İle Maaş Arasındaki Bağın Güçlenmesi Gerekiyor

Prim ödemeleri ile emekli aylıkları arasındaki ilişkinin zayıflamasının çalışanların tercihlerini etkileyebileceğine dikkat çekildi.

Uzman değerlendirmelerine göre, “daha fazla prim ödemenin emeklilikte belirgin bir avantaj sağlamadığı” düşüncesi, çalışanların SGK’ya gerçek kazançlarını bildirme konusunda isteksiz davranmasına yol açabilir.

Bu durumun kayıt dışı uygulamaları artırabileceği ve sosyal güvenlik sisteminin dengesi açısından risk oluşturabileceği ifade ediliyor.

Yüksek Prim Ödeyenlerin Avantajı Daha Net Olmalı

Sosyal güvenlik sisteminde daha uzun süre çalışan ve daha yüksek kazanç üzerinden prim yatıran kişilerin emeklilik döneminde bunun karşılığını alması gerektiği belirtiliyor.

Uzmanlar, 5 bin gün ile 9 bin gün arasında prim ödeyen sigortalılar arasındaki farkın emekli aylıklarında daha görünür hale gelmesinin, sistemin adaleti ve sürdürülebilirliği açısından önemli olduğunu değerlendiriyor.