Hamile işçilerin hakları neler? İşten çıkarılmaya karşı koruma

Hamile işçiler gebelik nedeniyle işten çıkarılamıyor. Gece çalışması, günlük mesai, doğum izni ve ücretsiz izin hakları kanunla korunuyor.

Hamilelik işverene bildirilmeli
Hamilelik sürecinde çalışan kadınların iş güvencesi ve sağlık hakları, iş mevzuatında özel hükümlerle korunuyor. İşten çıkarılma endişesiyle gebeliğini işverenden gizleyen çalışanlar, iş yerinde sağlık ve güvenlik önlemlerinin alınmasını geciktirebiliyor. Bu nedenle hamileliğin işverene bildirilmesi, çalışma koşullarının uygun hale getirilmesi açısından önem taşıyor.
İşveren, gebe çalışanın sağlık durumunu dikkate alarak gerekli düzenlemeleri yapmakla yükümlü. Mevcut görev sağlık açısından uygun değilse çalışanın daha hafif bir işe geçirilmesi gerekiyor. Hamile işçiler gece çalışmaya zorlanamıyor ve günlük çalışma süreleri 7,5 saati aşamıyor.
Gebelik nedeniyle işten çıkarma yasak
İş Kanunu, çalışanlara gebelik ve cinsiyet nedeniyle ayrımcılık yapılmasını yasaklıyor. Hamilelik, tek başına iş sözleşmesinin sona erdirilmesi için geçerli bir neden kabul edilmiyor. İşverenin bu gerekçeyle ayrımcılık yapması halinde çalışan, koşullara göre kıdem ve ihbar tazminatının yanı sıra ayrımcılık tazminatı ve diğer yasal haklarını talep edebiliyor.
İş güvencesi hükümlerinden yararlanma şartları arasında iş yerinde en az 30 işçinin bulunması ve çalışanın en az altı aylık kıdeminin olması gibi kriterler yer alıyor.
Doğum izni ve rapor süresi
Mevcut düzenlemede analık izni, tekil gebeliklerde doğumdan önce sekiz ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta olarak belirtiliyor. Çoğul gebeliklerde süre 26 haftaya çıkıyor.
Doğum nedeniyle alınan raporların iş sözleşmesine etkisi ise belirli şartlara bağlı. Kesintisiz rapor süresinin, çalışanın ihbar süresini altı hafta aşması halinde işverenin fesih hakkı doğabilir. Böyle bir durumda kıdem tazminatı hakkı ayrıca değerlendirilir.
Ücretsiz izin ve yarım çalışma hakkı
Analık izninin bitiminden sonra kadın işçi talep etmesi halinde altı aya kadar ücretsiz izin kullanabiliyor. Ayrıca doğum sayısına göre 60, 120 veya 180 güne kadar haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz çalışma hakkı bulunuyor. Bu hakların şartları ve uygulaması, çalışanın durumuna göre incelenmeli.
Hamilelik ve doğum dönemindeki hakların korunması için çalışanların başvuru ve izin süreçlerini zamanında yürütmesi önem taşıyor.

İlgili HaberIMF’den Türkiye tahmini: Büyüme düşüyor, enflasyon yükseliyor