Ev ve araç almak isteyenleri ilgilendiriyor: BDDK’dan tasarruf finansman şirketlerine yeni kurallar

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), tasarruf finansman şirketlerinin çalışma esaslarına yönelik kapsamlı yeni düzenlemeler yaptı. Yeni uygulamayla birlikte şirketlerin fonlarını değerlendirebileceği yatırım araçları sınırlandırılırken, konut ve taşıt finansmanında uygulanan sözleşme limitleri yeniden belirlendi.

Düzenlemenin amacı, tasarruf havuzlarında biriken kaynakların daha güvenli ve hızlı nakde çevrilebilir alanlarda değerlendirilmesini sağlamak ve sektördeki riskleri azaltmak olarak açıklandı.

Tasarruf fonlarının yatırım alanları sınırlandırıldı

BDDK’nın Finansal Kurumlar Birliği Başkanlığına ilettiği talimata göre, tasarruf finansman şirketleri artık topladıkları fonları yalnızca belirlenen düşük riskli yatırım araçlarında değerlendirebilecek.

Yeni kurallara göre şirketler;

• Katılım bankalarında açılacak Türk lirası cinsinden özel cari hesap ve katılma hesaplarını,
• Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ihraç edilen altına dayalı olmayan TL kira sertifikalarını (sukuk),
• Risk değeri 1 veya 2 olan Türk lirası cinsinden katılım esaslı yatırım fonlarını

kullanabilecek.

Böylece fonların yüksek risk taşıyan yatırım araçlarına yönlendirilmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.

Nemasız bekleyen fonlara sınırlama getirildi

BDDK, tasarruf havuzlarında herhangi bir getiri sağlamadan bekleyen tutarlar için de yeni bir sınır belirledi.

Buna göre günlük nemasız bakiye, şirketin bir önceki ay sonunda hesaplanan tasarruf fon havuzunun binde 2’sini geçemeyecek.

Elektronik Fon Transferi (EFT) sisteminin kapanış saatinden sonra havuza aktarılan paralar ise hesaplamalarda bir sonraki günün bakiyesi olarak değerlendirilecek.

Yüksek tutarlı finansman limitleri artırıldı

Yeni düzenlemeyle yüksek tutarlı sözleşmeler için belirlenen sınırlar da yükseltildi.

Daha önce 2 milyon 509 bin 800 lira olan yüksek tutarlı sözleşme limiti 5 milyon liraya çıkarıldı.

Konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmelerinde uygulanan sınır ise 6 milyon 274 bin 500 liradan 12 milyon 500 bin liraya yükseltildi.

Ancak yüksek tutarlı sözleşmelerin toplam sözleşme hacmi içindeki payına da sınırlama getirildi.

Yüksek tutarlı sözleşmelere yüzde 5 sınırı

BDDK’nın yeni kararına göre, yüksek tutarlı sözleşmelerin toplam büyüklüğü, şirketin ilgili dönemdeki toplam sözleşme tutarının yüzde 5’ini aşamayacak.

1 Ocak 2025 sonrasında kurulan şirketler için ise kademeli geçiş uygulanacak. Bu şirketlerde oran, 30 Haziran 2027’ye kadar yüzde 15, 1 Temmuz-31 Aralık 2027 döneminde ise yüzde 10 olarak uygulanacak.

Kişi bazlı sözleşmelere yeni limit

Düzenlemeyle birlikte risk yoğunlaşmasını önlemek amacıyla kişi ve risk grubu bazında yapılabilecek sözleşmelere de sınır getirildi.

Buna göre bir kişi, aynı tasarruf finansman şirketiyle en fazla;

• Bir taşıt finansmanı,
• Bir konut veya çatılı iş yeri finansmanı

olmak üzere toplam iki sözleşme yapabilecek.

Konut ve taşıt finansmanında üst sınırlar değişti

BDDK, kişi veya risk grubu bazında sözleşme tutarlarını da yeniden belirledi.

Yeni limitlere göre;

• Taşıt finansmanında azami sözleşme tutarı 6 milyon 250 bin lira,
• Konut veya çatılı iş yeri finansmanında azami sözleşme tutarı 62 milyon 500 bin lira oldu.

Aynı kişi veya risk grubuna ait tüm sözleşmelerin toplam tutarı da 62 milyon 500 bin lira ile sınırlandırıldı.

Yeni dönem 1 Ekim’de başlayacak

BDDK, şirketlerin yeni düzenlemelere uyum sağlayabilmesi için geçiş süreci tanındığını açıkladı.

Yeni kuralların 1 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe gireceği bildirildi. Düzenlemeyle birlikte tasarruf finansman sektöründe hem fon yönetimi hem de müşteri bazlı risk kontrolünde daha sıkı bir dönem başlayacak.