Binaların Yıkımında Yeni Dönem Başladı: Kurallar Baştan Sona Değişti

Binaların yıkım süreçlerine ilişkin yeni düzenleme Resmî Gazete’de yayımlandı. “Binaların Yıkılması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” ile birlikte yıkım işlemlerinde güvenlik, denetim ve teknik yeterlilik şartları yeniden belirlendi.

Yeni düzenlemeyle birlikte patlayıcı kullanılarak yapılan yıkımlardan yüksek yapıların kontrollü şekilde kaldırılmasına kadar birçok alanda yeni standartlar getirildi. Şartları karşılamayan firmaların yıkım ruhsatı alamayacağı belirtilirken, özellikle riskli ve bitişik yapıların bulunduğu alanlarda denetimlerin artırılması hedefleniyor.

Patlayıcıyla Yıkımlarda Daha Sıkı Denetim Uygulanacak

Yeni yönetmelikle patlayıcı kullanılarak gerçekleştirilen bina yıkımlarında daha kapsamlı güvenlik önlemleri alınacak.

Patlatmalı yıkımlarda görev yapacak mühendislerin belirli eğitim ve yeterlilik şartlarını taşıması zorunlu olacak. İnşaat, maden, çevre, jeoloji veya jeofizik mühendisliği alanlarında lisans mezunu olan kişilerin, Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş sertifikaya sahip olması veya ilgili alanda tezli yüksek lisans yapmış olması gerekecek.

Patlatmayı gerçekleştirecek ateşleyiciler için de B sınıfı yeterlilik belgesi şartı getirildi.

Yıkım Anı Kamera Ve Sensörlerle Takip Edilecek

Patlayıcı kullanılan yıkımlarda güvenlik kontrolleri artırılacak. Yıkım öncesinde meteorolojik şartlar değerlendirilecek ve işlemler uygun koşullar sağlandığında gerçekleştirilecek.

Yıkım sırasında yüksek hızlı kamera kayıtları alınacak. Ayrıca titreşim ve hava şoku dalgaları özel sensörlerle ölçülecek. Gerekli görülen durumlarda ise önceden test patlatması yapılabilecek.

Fenni Mesuliyet Şartları Genişletildi

Yeni düzenlemeyle binaların yüksekliği ve yapısal özelliklerine göre fenni mesuliyet şartları yeniden düzenlendi.

18,50 metrenin altında kalan binaların yıkımında genel olarak fenni mesuliyet aranmayacak. Ancak bitişik nizam yapılar, karma taşıyıcı sisteme sahip binalar, yapısal düzensizlik bulunan yapılar veya okul, hastane ve tarihi eser gibi hassas alanlara yakın binalar için idare tarafından fenni mesuliyet zorunlu tutulabilecek.

Patlayıcıyla gerçekleştirilen yıkımlarda ve ikiden fazla bodrum katı bulunan binalarda ise bina yüksekliğine bakılmaksızın fenni mesuliyet şartı aranacak.

Yüksek Binalarda Özel Güvenlik Önlemleri Getirildi

Yönetmelikle birlikte yüksek yapılar için özel kurallar da belirlendi.

Bina yüksekliği 21,50 metreyi, yapı yüksekliği ise 30,50 metreyi aşan yapılar için ayrı güvenlik standartları uygulanacak. Bu kapsamda yıkım alanlarının perdeleme sistemleriyle çevrilmesi, yolların korunması ve gerekli güvenlik ekipmanlarının kullanılması zorunlu olacak.

Ayrıca toz, gürültü ve titreşim seviyeleri yasal sınırlar içerisinde tutulacak. Dış cephe iskelelerinde ise güncel teknik standartlara uyulması gerekecek.

Kamu Binalarının Yıkımında Yeni Düzenleme

Kentsel dönüşüm kapsamında kamu kurumları tarafından gerçekleştirilecek yıkımlarda bazı istisnalar uygulanacak.

6306 sayılı Kanun kapsamında yapılacak kamu yıkımlarında müteahhit ve şantiye şefi şartı aranmayacak. Ancak yıkımın teknik sorumluluğu ilgili kamu kurumu tarafından üstlenilecek.

Bitişik nizam veya yüksek yapı özellikleri nedeniyle makineyle yıkımın zor olduğu durumlarda ise yıkım ruhsat süresi, idarenin onayıyla bir defaya mahsus olmak üzere 3 aya kadar uzatılabilecek.

Eski Süreçlerde Kazanılmış Haklar Korunacak

Yeni yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce ihale süreci başlamış ancak ruhsatı henüz düzenlenmemiş kamu binalarında eski hükümler uygulanmaya devam edecek.

Bu kapsamda mevcut süreçlerin yeni düzenlemeden olumsuz etkilenmemesi için geçiş hükümleri de getirildi.

Yeni Kurallar Ne Zaman Uygulanacak

Yönetmeliğin kamu yıkımlarına ilişkin fenni mesuliyet ve yürütme maddeleri Resmî Gazete’de yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlüğe girdi.

Diğer teknik ve idari düzenlemelerin ise kurumların ve sektör temsilcilerinin uyum sağlayabilmesi amacıyla bir yıl sonra uygulanmaya başlanacağı bildirildi.